I Love Ngoc Lan

“Dù em khẽ bước không thành tiếng” (*)

| Only yesterday

Nhưng sao mỗi ngày đi qua, người người vẫn nhắc nhớ đến Lan nhiều lắm.

Chuyến du lịch Thái Lan đã để lại nhiều kỷ niệm nhớ mãi. Ngày thứ 3 hành trình, chiếc xe hớn hở đưa đoàn hướng về thành phố Pattaya khét tiếng- hứa hẹn một đêm “nhớ đời”, 34 con người ý nhị nhìn nhau “hăm hở” ra mặt… (*=*). Phồng mang trớn má chống chọi với cơn say xe, còn mọi người thì hàn huyên trăm vạn ngàn thứ trên đời. Đề tài âm nhạc đang hồi cao trào, dòng nhạc này, ca sĩ nọ râm ran, có nghe nhầm không, ai đó vừa nói đến Ngọc Lan. Nhổm phắt dậy, ngoái về phía dãy ghế sau, ồ, cô chú Lương Thuỷ (Việt Kiều Pháp), đang chia sẻ những kỷ niệm về tiếng hát Ngọc Lan. Cô Thuỷ tranh thủ cướp lời cả bằng mắt lẫn bằng miệng:” Khi mà nghe tin Ngọc Lan mất đó hả, ông xã em đây buồn rũ ra cả tuần lễ. Ảnh mang cái đĩa gì mà Tình Xưa ra nghe suốt cả ngày”. Chú Lương mỉm cười xác nhận, nét mặt ưu tư pha chút e thẹn. Rồi Bác Hoà ở Texas, 71 tuổi rồi mà trẻ măng, vẫn còn yêu đời lắm, chép miệng tiếc nuối:” Tiếc cổ quá, đẹp gì đâu mà ca hay hiếm thấy luôn hà. Tội nghiệp cổ hồi đó giờ hổng có ai thay được nữa à” Rồi anh Kim, anh Hoà, anh Giản… toàn những nhà “thẩm âm” chuyên nghiệp… dư, dành nhau nói về Ngọc Lan như thể là “người nhà” Ngọc Lan vậy. Mình lặng im, căng tai lên nghe sướng mê tơi. Toàn những lời ưu ái, trầm trồ, tiếc nuối, thương yêu ca ngợi vẻ đẹp đài các và tiếng hát hiếm có Ngọc Lan. Nghe mê ly ấy chứ.

Đêm cuối Bangkok, tiệc buffet hải sản linh đình trên toà nhà Baiyoke Sky, một lần nữa, những câu chuyện về Ngọc Lan được mọi người bàn tán râm ran. Cô chú Lương Thuỷ trở nên đáng yêu biết bao: “Trời,… phải nói lá quá đài các, quá đẹp, nhìn phúc hậu… (chép miệng liên hồi…) giọng hát không có thể nào tả được, khó tả quá… quá hay đi”, rồi anh Hoà “Ngọc Lan không ai hát giống được như dzậy nữa”, rồi “có một không hai”, “dáng đẹp mà sang trọng”, “hát toàn nhạc buồn mà bài nào nghe cũng phê”, “tài hoa yểu mệnh”… Ly tách chúc tụng hò dzô ta này cứ như giặc nổi.

Tình cảm bỗng dưng thắt chặt thêm. Đoàn người hả hê no xôi chán chè (ráng sức nhồi nhét … cho lại vốn) bắt đầu quay sang chen chúc ôm nhau chụp hình lưu niệm, địa chỉ email, số điện thoại ghi ghi chép chép trao tay… bịn rịn không rời. Mấy hôm trước còn ngại ngùng e dè, mình đâu dám liều ôm ôm hót hót như vậy, mắc cỡ chết. May cũng nhờ có những câu chuyền về cuộc đời Ngọc Lan làm quà đã mang lại sự gần gũi quyến luyến thêm giữa những người bạn lớn nhỏ đáng yêu từ khắp nơi, mình thầm vui sướng trong lòng.

Giữa khuya đêm qua, mưa lộp bộp trên mái nhà, tỉnh giấc nghe bài “Mười năm yêu em” thấy xa xăm như tiếng than vọng về “Dường như trong ta em có điều tuyệt vọng”, cái chữ “tuyệt vọng” mà Lan nhã bằng lời nó mềm mướt như tơ, nó khiến ta buồn nghẹn thở.

Từng ngày qua, từng ngày…

(*) Vẫn có em bên đời – NS Trịnh Công Sơn

Mẹ hiền yêu dấu.

| Only yesterday

Đang nhón gót lúi húi sửa lại cho ngay ngắn mấy poster Ngọc Lan trên tường, có tiếng bước chân khẽ khàng đi lên từ cầu thang. Nhận ra bước chân của Mạ, thoáng bối rối như khi bị bắt quả tang đang ăn vụng trong bếp:

“Con quên nói Mạ biết, bạn con ở Mỹ sắp về thăm, con trang trí lại mấy tấm hình ni đây”.

“Để Mạ vịn ghế cả té chừ. Bạn bè anh chị em bây chi mà đứa mô cũng “Ngọc Lan Ngọc Lan” hết. Băng dĩa mà chất cả nhà rứa biết đời mô nghe cho hết. Tau hết nói nổi, bây mê chi mê lạ, ngó tề, có thấy treo tấm hình của tau với ba bây mô nờ… Mà lúc trước Mạ có thấy treo hình Trang Kim Yến, chừ tấm nớ cất mô rồi”

“Ơ, Mạ nói chi lạ! Mạ thương Ngọc Lan còn ghê hơn tụi con, lần mô xem cảnh đáng tang Ngọc Lan Mạ cũng khóc đỏ phừng hết cả mặt rứa mà còn nói”. Tôi phá lên cười như nắc nẻ.

“Thấy bây thương Ngọc Lan quá, rồi Mạ cũng thương theo. Ngọc Lan mà còn sống thì chừ tuổi cũng ngang chị Thu bây. Tội nghiệp, oan uổng quá”

Xong. Vừa định dớm bước xuống ghế, tôi bỗng chợt khựng lại. Tóc Mạ ngã bạc phân nữa. Rứa mà lâu ni, mình ơ hờ. Nỗi ân hận đau nhói dâng lên trong mắt.

“Mạ nằm xuống tấm chiếu ni đi. Để con lấy máy châm cứu Dr Ho “điểm huyệt” cho Mạ”

Và những bài hát Ngọc Lan hát về Mẹ, về nỗi nhớ quê nhà được tôi mở lên vừa đủ nghe. Lòng bỗng rưng rưng, ấm áp, bùi ngùi. Dư hương cuộc sống gia đình trở về. Thuở thơ ấu xa xưa. Hạnh phúc, rồi mất mát, rồi chia ly mỗi người một phương. Thỉnh thoảng, các anh chị, các em mỗi lần phone về, cư như ong vỡ tổ, hết ríu rít chuyện nhà, rồi rổn rảng sang chuyện người, và thể nào cũng lại nhắc tới Ngọc Lan: hỏi nhau rằng có còn “vương vấn” Ngọc Lan nhiều như trước không?

“Mẹ! mẹ ơi! Đêm nay trời buồn nhớ tới năm xưa có Mẹ trong đời. Không muộn phiền tháng năm dịu hiền tim con nghẹn ngào Mẹ ơi! Mẹ! Mẹ ơi! Đêm nay nguyện cầu ánh sáng trên cao sáng soi cho Mẹ. Cho dù Mẹ cách xa đời này muôn năm Mẹ hiền bên con…” Một thoáng rùng mình…

Mạ kín đáo quay mặt lén kéo mảnh áo gối kê đầu chặm lên hai khoé mắt.

Mẹ ơi! Nếu một mai này xa Mẹ mãi mãi. Khi quá buồn, con sẽ tìm lại những giây phút này. Và con khấn nguyện ở trên cao ấy, Mẹ sẽ vẫn sẽ cùng con lặng nghe Ngọc Lan hát tặng Mẹ, những người Mẹ hiền yêu dấu của chúng con.

“Mạ, con nhổ tóc bạc cho Mạ hỉ. Răng lúc ni tóc Mạ bạc nhiều…”

Từ nơi góc phòng, một điệu nhạc, một tiếng hát ngọt mềm, một thứ âm thanh kỳ lạ mê hoặc mang tên Ngọc Lan rung lên nhưng nhức lòng:
“Tôi hay nhớ về quê nhà vào buổi chiều…”

“Người đi quên lãng”

| Only yesterday

Vũng Tàu ngày trở lại… Kia rồi Bãi Trước xôn xao, mũi Nghinh Phong lồng lộng trong nắng chiều. Trên ngọn đồi bình yên, tượng đài Chúa Giê-su hiển linh ngự trị- hai cánh tay giang rộng bao dung ôm ấp cả đất trời dâu bể. Dưới chân đồi, căn gác trọ mang tên “Tiết Nga” nay đã bạc màu vẫn còn đó, mà người xưa thì vẫn vắng xa muôn trùng. Đã gần 2 mùa Noel rồi, cũng như bây giờ, tháng 11 và 12, Vũng Tàu không là mùa Đông. Vẫn rất nắng. Gió và biển hớn hở ra mặt khi biến tôi trở thành một thỏi sô-cô-la đen đúa biết đi – chúng hăm hở nhuộm vàng tôi như thể sợ tôi bỏ đi không trở lại…
Vũng Tàu ngày chia xa… trái tim vẫn còn “nóng hổi” ký ức và dư hương xưa. Chợt nhớ đến bài tùy bút viết tặng Chị Ngọc ngày nào, có gửi gắm một chút tình Ngọc Lan hát về biển… Mình vội post lên nơi đây như sợ tan biến mối cảm xúc nguyên vẹn này. Có thể thôi, bài hát này sẽ không thể thiếu và sẽ không thể quên khi bạn từng một lần nghe Ngọc Lan hát.
“Nue comme la mer”

Trưa. Trời cuối hạ hầm hập. Từng vạt nắng đổ xuống phi trường lung linh một màu sáng bạc. Trong phút chốc, chiếc máy bay đã nuốt chững cả rừng người còn lao xao lúc nãy. Em đã đi rồi, đi về “Mặt trời bên kia mùa Hạ”, về với Cali mây ngàn. Trong tâm tư, sợi thương sợi nhớ đan kín không rời. Đến khu parking, nhìn những mặt người lặng lờ trôi qua, rất buồn.

Về, kỷ niệm dẫm nát nỗi yêu đương. Về, giữa bốn bức tường thinh không. Về, căn phòng ngập tràn hình bóng. Về, để lầm lũi với biển sóng muôn trùng. Còn biết về đâu?

Thôi, về lại với biển vậy. Mới hôm qua đây, ta đắm say trên biển. Nghịch cát, đùa sóng, tắm nắng, ngụp lặn tìm sỏi đá, chìu chuộng nhau một dấp rượu nồng, giận dỗi nhau một đĩa tôm nướng thơm lựng: “Anh chẳng ga-lăng chi hết, gắp mất con to nhất của em?”… Bây chừ, bồi hồi lần tìm về theo dấu vết kỷ niệm, vẫn còn đây, mới rợi, nồng nàn mê đắm.
Hoàng hôn đã ngã xuống bên kia đồi.

Vẫn còn đây dư âm tiếng em nói cười, thở than, thầm thì… trong căn phòng màu be nhạt tình tứ.
– “Cất bớt mấy tấm hình của Ngọc Lan đi anh!”.
-“Sao vậy, anh thấy đẹp đấy chứ?”.
-“Để sau khi em qua bển lại rồi anh trưng ra cũng được”
-…
-“Biết nói sao cho em hiểu? Em đã chắt chiu mang về cho anh những bài hát cũ hiếm hoi của Ngọc Lan. Vậy là anh bỗng thành triệu phú!”
-“Really? Giỏi nịnh ha. Anh, Ngọc Lan hát mấy bài về biển hay ghê hả. Đọc nhiều bài viết trên net mới thấy cô nói cô rất mê mùi biển”
-“Anh có biết điều đó, về khoản này, em giống cổ y chang.”
-“Những bài cô hát về biển nghe ướt át ghê. Anh có biết cổ ca bài “Nue comme la mer” không? Bài này em tìm đỏ con mắt mới có. Hôm nào anh thử nghe đi.”

Trăng khuya ngập ngừng trên mái nhà. Một cơn khát say cấu cào. Tiếng sóng biển cắt cớ dội về ầm ào thét gào cái sự nhung nhớ. Lật lật săm soi tìm cái tape. A, đây! Nút play phát ra tiếng “tách” ngọt như nhát dao chém vào bóng đêm. Tức thì tiếng đàn, điệu nhạc gợi nhớ vang lên và rồi một tiếng hát vút cao làm xao xuyến cả một không gian tĩnh mịch.
“Trời buồn bao la hè gợi trong ta nỗi nhớ, anh yêu anh đang ở đâu?
Giọt sầu hoen mi tim em lênh đênh trên lưng sóng gió
Lòng biển lòng người dông tố
Mùa hè năm xưa kỷ niệm bên nhau tắm nắng
Những đêm trăng sao biển khơi
Còn lại nơi đây âm thanh vang trên cát trắng và dấu chân em lẻ loi
Anh là ngàn tia nắng đùa trên lưng sóng nhẹ hôn má hồng
Là mưa rơi tháng hạ là bao cơn gió đêm hè oi nồng
Bây giờ đành xa vắng người đi quên lãng tình yêu bẽ bàng
Ngày xanh ôi nắng đầy hè vui xưa ấy em tìm đâu thấy
Yêu anh băng giá lạnh lùng
Hè nắng tuyết rơi miên man…”

Có tiếng nấc nhẹ run rẩy đè nén, một chút hờn oán nũng nịu trong mỗi cuối câu ca Ngọc Lan hát. Như những lời thì thầm từ trong tim. Tự dưng thấy thương thương Ngọc Lan. Chợt nghe đâu đây tiếng bước chân cô khẽ lùa vào sóng nước êm đềm. Nghe mắt cô đang long lanh ngấn lệ, một mình lầm lũi đi vào biển đêm âm u trên tay cầm ngọn đèn dầu sắp cạn thuở nào. Rewind, rồi rewind lần nữa. Như chẳng muốn thôi. Cứ nghe mãi nghe hoài. Khi Ngọc Lan chuyển qua hát lời Pháp, dù đã nghe “bản gốc” Christophe “làm nổi da gà” không biết bao lần rồi, nhưng mãi cho đến tận lúc đó, khi cái âm thanh trong trẻo “Lavent, la mer, le soleit et la pluie…” của cô vút lên sau một chuỗi trống dồn, mới thấy lòng bồi hồi khác lạ. Chẳng thể lý giải được. Chắc có lẽ .“Ngoài giọng hát êm ái, Ngọc Lan còn là một người rất thông minh, có khả năng lãnh hội về âm nhạc cực kỳ sắc bén. Cô không những chú ý về phần nhạc lý, mà lời nhạc đối với cô cũng quan trọng không kém. Từ đó, cô diễn tả bài hát theo những gì cô cảm nhận được. Sự cảm nhận nơi Ngọc Lan phải chính xác lắm nên người nghe cũng mang cùng nỗi niềm, cũng đón nhận được cái tâm linh của bài nhạc.” Đành mượn lời của chú Thanh Lâm để “biện hộ” cho sự “thiên vị” này vậy.

Biết giờ này, chắc có lẽ em cũng đang nghe “Nue comme la mer” của Ngọc Lan dấu yêu ngày nào. Nơi đó, có biển xanh rực cháy nắng vàng, có tuyết lạnh mùa Đông vùng Big Bear giá buốt. Nhưng sẽ không như nơi đây, có một “Mùa hè tuyết rơi” miên man chưa chìm vào quên lãng. Đêm nay thầm ước mong, chỉ một lần được nhìn thấy bước chân Ngọc Lan trở về bãi biển năm nao, đắm đuối hát những bản tình ca về biển mộng. Mơ một lần được đặt chân đến đất Mỹ, hít thở chung bầu không khí Cali cùng em, rủ em tận mắt đi xem Ngọc Lan trãi lòng mình trên sân khấu huy hoàng giữa muôn ngàn ánh đèn màu với muôn hoa, để một lần thôi được gặp và nói với Ngọc Lan tâm tình hôm nay về một “Nue comme la mer” mà Ngọc Lan đã hát ngày nào. Hát về tình yêu, về những nỗi khắc khoải đợi chờ, về những cuộc tình chơi vơi như tuyết rơi giữa mùa hè. Tiếc rằng mong ước đó giờ đã thành viễn vông…

 

Ngọc Lan, tiếng hát dang dở

| Only yesterday

Lâm Tường Dũ

Ngọc Lan nằm đó như ngủ. Nàng vẫn đẹp. Đằm thắm, thùy mị, không phải do phấn son chung cuộc, mà rõ ràng dưới mắt mọi người, Ngọc Lan đang ngủ. Và nơi tấm lòng ngưỡng mộ của mọi người, Ngọc Lan vẫn chưa muốn từ giã cuộc đời. Cuộc đời này đã trao cho cô vương miện nhạc tình đúng một thập niên (1987-1997).

Đa số những người đến viếng “thăm” Ngọc Lan lúc lâm chung đều bày tỏ chung một nhận xét này. Nhà văn Đỗ Vẫn Trọn, trong bài viết “Ngọc Lan một vầng trăng” cho biết “Ngọc Lan chưa phải là một nhan sắc rực rỡ đứng ở tiền trường. Ngọc Lan – chưa phải la một giọng ca dội cuốn năm châu – nhưng Ngọc Lan, từ nhan sắc đến giọng ca của nàng đã thực sự trở thành giấc mơ thầm kín, trở thành ao ước ngọt ngào, kín lặng của những tâm hồn trai mới lớn, của những gương thanh niên vào đời, hăm hở chân đi.”

Mê nhạc và yêu thích ca hát từ nhỏ, Ngọc Lan – dưới sự chỉ dẫn của nhạc sĩ Lê Hoàng Long – đã chập chững từng bước vào thế giới đèn màu của làng ca nhạc hải ngoại. Đến Mỹ từ năm 1980, tạm cư tại tiểu bang Minnesota, sau đó, năm 1981, cô dời xuống Quận Cam, hát ở Đỉnh Thiêng, thành phố Garden Grove, sau đó ở Quán Lan, Westminster, và ở quán cà phê Tay Trái của nhạc sĩ Trần Duy Đức và nhà thơ Du Tử Lê, thành phố Santa Ana. Năm 1982, tiếng hát của cô lọt vào mắt xanh của nhạc sĩ Anh Bằng, và chính ông đã dìu dắt tiếng hát Ngọc Lan qua băng nhạc Dạ Lan.

Trả lời cuộc phỏng vấn củ một ký giả sân khấu ca nhạc, Anh Bằng cho biết ông đã nhìn thấy qua hình dáng thanh tú này, tiếng hát ngọt ngào này, chứa chất một nỗi buồn mênh mông và quyến rũ. Một tiếng hát định mệnh. Cùng với sự nâng đỡ của Anh Bằng, Ngọc Lan còn được sự khuyến khích của gia đình, đặc biệt là sự hổ trợ tinh thần của người chị ruột, nhà văn nữ Lê Thao Chuyên. Ngọc Lan đã mang tiếng hát mình đi xa hơn và chinh phục mạnh mẽ trái tim người nghe. Các sáng tác của Lê Thao Chuyên từng in chung với nhà văn Đỗ Vẫn Trọn qua ba tác phẩm: Nỗi Niềm Mang Theo, Mưa Phố Núi, Mai Sau Xin Nhớ Nụ Hôn Đầu. Lê Thao Chuyên bị thiệt mạng trong một vụ cướp năm 1994. Cái chết của người chị thân yêu là một nỗi đau lớn của Ngọc Lan. Đỗ Vẫn Trọn cho biết show đầu tiên Ngọc Lan trình diện trước công chúng là vào năm 1983 ở Seattle và Portland, trong chuyến đi với Mai Thảo, Kiều Chinh và Đỗ Vẫn Trọng. Dịp này nhạc sĩ Từ Công Phụng khi nghe Ngọc Lan hát đã đưa ra nhận xét: “Đó là một tiếng hát phải thành danh” Và đúng như cái nhìn của tác giả “Bây Giờ Tháng Mấy”, Ngọc Lan đã chiếm cảm tình và chinh phục người nghe, không chỉ bằng nhan sắc mà còn chính từ tiếng hát của cô.

Năm 1992, nhiều tin đồn cho rằng Ngọc Lan mang chứng bệnh ngặt nghèo, chứng bệnh ảnh hưởng đến đôi mắt của cô, khiến cô nhiều khi không nhìn thấy mọi vật chung quanh. Đôi khi người ta còn tung cả tin là Ngọc Lan đã qua đời. Nhiều khán thính giả yêu tiếng hát Ngọc Lan đã gọi điện thoại thăm hỏi về sự thật của Ngọc Lan. Những lời đồn đãi trên phần lớn là do sự rút lui vào bóng tối rất đột ngột của Ngọc Lan, sau khi cô từ giã vũ trường Ritz, đồng thời cũng không còn xuất hiện các show ca nhạc.

Năm 1994, Ngọc Lan lập gia đình với Kevin Khoa, nhạc trưởng Bolero Band, mà giới ca nhạc vẫn thường gọi anh là Khoa Bolero. Đám cưới được tổ chức rất trọng thể tại Long Beach, Nam California Nhưng rồi tin đồn về đôi mắt Ngọc Lan bị hạn chế cũng dần đi vào quên lãng, khi người ta lại được nghe tiếng hát của cô qua một số video và CD mới.
Tiếng hát của Ngọc Lan vẫn như xưa, truyền cảm và quyến rũ. Những người yêu tiếng hát của cô lại háo hức chờ đợi được tái ngộ cùng Ngọc Lan. Trong một cuộc điện đàm cùng người nhà của Ngọc Lan vào cuối tháng Giêng, 1998, được biết cô hiện đang bận rộn cho cuốn video ca nhạc sắp ra mắt nay mai, nên cô không tiện tiếp xúc lúc này để nói về tình trạng sức khỏe của cô.

Ngày 10 tháng Ba, 1998 là lần cuối cùng Ngọc Lan xuất hiện trên màn ảnh Truyền Hình Văn Nghệ Việt Nam trong cuộc phỏng vấn của Nam Lộc. CD cuối cùng của Ngọc Lan được thực hiện dưới tên N.L. Productions năm 1998 với chủ đề “Vĩnh Biệt Tình Anh”. Kevin Khoa rất hài lòng với CD này.

Xin chia xẻ cùng các fan của Ngọc Lan bài viết của Lâm Tường Dũ về một góc nhỏ quãng đời ca hát của Ngọc Lan.